Kwas cytrynowy spożywczy

• Wykryto wartości liczbowe niezgodne z bazą danych

Identyfikacja chemiczna

Kwas cytrynowy do analizy laboratoryjnej to organiczny związek chemiczny o wzorze C6H8O7·H2O (CAS: 77-92-9). Jest to biały, krystaliczny proszek pochodzenia naturalnego, powszechnie występujący w cytrusach. W formie bezwodnej znany jest jako 2-hydroksypropano-1,2,3-tritrikarboksylowy kwas (Citric acid, anhydrous). Jego masa cząsteczkowa wynosi dokładnie 210.14 g/mol ^[1].

Właściwości fizyczne

Substancja ma postać białych kryształów lub proszku, jest higroskopijna i bezwonna. Temperatura topnienia wynosi około 153°C (dla formy bezwodnej), a wrzenia przekracza 200°C pod normalnym ciśnieniem. Gęstość w stanie stałym to około 1.54 g/cm³ ^[1].

Rozpuszczalność i właściwości chemiczne

Kwas cytrynowy bardzo dobrze rozpuszcza się w wodzie (około 170 g/L przy 25°C). Jest słabym kwasem trójprotonowym, dysocjującym stopniowo w roztworach. Stabilny chemicznie w standardowych warunkach, nie ulega hydrolizie ani utlenianiu w normalnym zakresie pH. Reaguje z alkoholanami i tworzy estry ^[1].

Zastosowania przemysłowe

Wykorzystywany głównie jako środek buforujący, regulator kwasowości oraz chelator w produkcji nawozów i pasz. Stosowany również do czyszczenia instalacji przemysłowych z osadów mineralnych. W branży tekstylnej służy do zmiękczania tkanin ^[1].

Zastosowania medyczne i farmaceutyczne

W farmakopei europejskiej uznany za bezpieczny składnik leków buforowanych. Stosowany w suplementach diety jako źródło potasu, wspomaga wchłanianie wapnia i żelaza. Typowe dawki terapeutyczne mieszczą się w zakresie 500-1500 mg dziennie ^[2].

Zastosowania kosmetyczne i spożywcze

W kosmetyce pełni rolę regulatora pH w szamponach i kremach (numer E330). W przemyśle spożywczym dopuszczony jako konserwant i regulator kwasowości - znajduje się m.in. w napojach gazowanych i słodyczach. Maksymalne stężenie w żywności wynosi 0.5-1% ^[3].

Bezpieczeństwo i BHP

Klasyfikowany jako substancja drażniąca (GHS: H319). Przy kontakcie ze skórą może powodować lekkie podrażnienia, wymaga stosowania rękawic ochronnych. W przypadku spożycia dużych ilości zalecane jest płukanie żołądka. Nie wykazuje działania toksycznego przy standardowym użytkowaniu ^[1].

Przechowywanie i regulacje

Należy przechowywać w suchych, chłodnych pomieszczeniach, z dala od źródeł ciepła. Zgodnie z rozporządzeniem REACH klasyfikowany jako substancja o niskim ryzyku (klasa czystości: min. 99.5%). Dostępny wyłącznie dla użytkowników profesjonalnych ^[4].